MAK LABS — MAHA TET 2025 Paper I (Std I to V) Question Paper with Answer Key

1.‘क्षुत्पिपासा’ या शब्दाचा योग्य संधिविग्रह कोणता ?

(1) क्षुध् + पिपासा
(2) क्षुद् + पिपासा
(3) क्षुत् + पिपासा
(4) क्षुधः + पिपासा

स्पष्टीकरण: क्षुध् + पिपासा. ‘प’ या कठोर वर्णापूर्वी ‘ध्’ चा ‘त्’ होतो. म्हणून क्षुत्पिपासा हा शब्द तयार होतो. हा व्यंजनसंधी आहे.

2.‘आकाशातून पावसाच्या धारा कोसळल्या’. या वाक्याचा प्रयोग ओळखा :

(1) सकर्मक कर्तरी
(2) कर्मणी
(3) अकर्मक कर्तरी
(4) अकर्मक भावे

स्पष्टीकरण: ‘कोसळणे’ या क्रियापदाला कर्म नाही. क्रियापद कर्त्याप्रमाणे (धारा — स्त्रीलिंगी अनेकवचन) बदलले आहे. म्हणून अकर्मक कर्तरी प्रयोग.

3.आलंकारिक शब्द व त्याचा अर्थ यांतील अयोग्य जोडी कोणती ?

(1) ओनामा-सुरुवात
(2) बृहस्पती-बुद्धिमान
(3) पर्वणी-दुर्मीळ योग
(4) गंगा-यमुना-नद्यांचा उगम

स्पष्टीकरण: ‘गंगा-यमुना’ हा आलंकारिक शब्द ‘अश्रू’ या अर्थाने वापरतात. नद्यांचा उगम हा अर्थ चुकीचा आहे.

4.सहसंबंध ओळखा :
घुबडांचा-घुत्कार, तर हंसांचा ……………

(1) केकारव
(2) गुंजारव
(3) कलरव
(4) चीत्कार

स्पष्टीकरण: हंसांचा कलरव. मोराचा केकारव, भुंग्यांचा गुंजारव आणि हत्तीचा चीत्कार असतो.

5.पुढीलपैकी ‘महाराष्ट्र कवी’ कोणास म्हणतात ?

(1) विनायक जनार्दन करंदीकर
(2) यशवंत दिनकर पेंढारकर
(3) राम गणेश गडकरी
(4) बाळ सीताराम मर्ढेकर

स्पष्टीकरण: कवी यशवंत (यशवंत दिनकर पेंढारकर) यांना ‘महाराष्ट्र कवी’ ही पदवी मिळाली होती.

6.पुढीलपैकी उद्देशबोधक उभयान्वयी अव्यय असणारे वाक्य कोणते ?

(1) आजच काम पूर्ण व्हावे, म्हणून त्याने कामाचा वेग वाढवला.
(2) वेळीच उपचार मिळाले, म्हणून तो पूर्णतः बरा झाला.
(3) आपण असे बोलावे, की ते सर्वांना पटावे.
(4) तो उशिरा पोहोचला, म्हणून सारेजण त्याच्यावर भडकले.

स्पष्टीकरण: ‘म्हणून’ हे अव्यय येथे हेतू दाखवते. आजच काम पूर्ण व्हावे, या उद्देशाने त्याने वेग वाढवला. पर्याय 2 व 4 मधील ‘म्हणून’ परिणाम दाखवते. पर्याय 3 मधील ‘की’ स्वरूपबोधक आहे.

7.‘सुगरण झाडावर घरटे बांधते’. या वाक्याचा काळ कोणता ?

(1) अपूर्ण वर्तमानकाळ
(2) अपूर्ण भूतकाळ
(3) साधा भूतकाळ
(4) साधा वर्तमानकाळ

स्पष्टीकरण: ‘बांधते’ हे क्रियापद क्रिया आता घडते असे दाखवते. म्हणून साधा वर्तमानकाळ.

8.पुढीलपैकी द्वंद्व समासाचे उदाहरण कोणते ?

(1) राजवाडा
(2) पंचवटी
(3) आईवडील
(4) यथाशक्ती

स्पष्टीकरण: आईवडील = आई आणि वडील. दोन्ही पदे प्रधान आहेत, म्हणून द्वंद्व समास. राजवाडा तत्पुरुष, पंचवटी द्विगू, यथाशक्ती अव्ययीभाव समास आहे.

उन्हाळा जसजसा जवळ येतो तसतशी पांढऱ्या चाफ्याची पाने गळून पडतात. वसंतपंचमीच्या आसपास ह्या झाडाची सारी पाने गळून गेलेली असतात. झाड म्हणजे नुसता खराटा दिसतो. त्या खडबडीत फांद्यांतून दिसणारी निळी आभाळाची अधिक बरं वाटते. किंवा त्या निळ्या आभाळावर ह्या काळ्या करड्या रेषा मारलेल्या दिसतात. ओबडधोबड्या रेषा. पण ह्या रेषा अस्ताव्यस्त मात्र नसतात. त्या रेषांचा एक सुंदीळ आकार दिसतो. सुंदीळ पण अनोळ. झाड असतं जिवंत; पण न हलणारं, न बोलणारं. सृष्टीत वसंत ऋतू पानाफुलांचं वैभव फुलवत असतो; पण पांढऱ्या चाफ्यामागे झाड मात्र खोडवल्यासारखं दिसतं. वारा येतो आणि ह्याच्या अंगाशी खेळतो. पण एकही पान नसल्यानं पांढऱ्या चाफ्याचे झाड हललं असं वाटत नाही; पण पांढऱ्या चाफ्यावरची पाने गळाली म्हणून नसतात कळ्या फुलणं-फुलांचं हालणं-फुलणं आवृत्त तर आठवून तर आंतमात्र चाफा हलल्यासारखा का दिसत नाही. सकाळी प्रसन्न अरुणोदय गुच्छांचं हालणं-फुलांचं आठवून तर आंतमात्र ह्यांचं ते हिरव्या चाफा हलल्यासारखा का दिसत नाही. पावसाळ्यातलं ह्यांचं ते हिरव्या आंतमात्र उदासीनपणा आपल्या मनाला खूपच खिन्न करतो.

9.प्र. क्र. 9 ते 11 साठी सूचना : पुढील उतारा काळजीपूर्वक वाचून त्याखाली विचारलेल्या प्रश्नांची अचूक उत्तरे निवडा.
चाफा हलल्यासारखा का दिसत नाही ?

(1) पानगळती झाल्यामुळे
(2) वारा वाहत नसल्यामुळे
(3) अरुणोदय झाल्यामुळे
(4) बहरलेल्या फांद्या असल्यामुळे

स्पष्टीकरण: उताऱ्यात म्हटले आहे की झाडावर एकही पान नसल्याने चाफ्याचे झाड हलल्यासारखे वाटत नाही. म्हणजे पानगळतीमुळे.

10.चाफ्याची पाने कधी गळून पडतात ?

(1) उन्हाळा संपल्यावर
(2) पावसाळा सरता-सरता
(3) हिवाळा सरता-सरता
(4) उदासीनता आल्यावर

स्पष्टीकरण: उन्हाळा जवळ येऊ लागतो तशी पाने गळतात. उन्हाळा जवळ येणे म्हणजे हिवाळा सरत येणे.

11.पानगळती कोणत्या ऋतूत होते ?

(1) ग्रीष्म
(2) शरद
(3) वर्षा
(4) शिशिर

स्पष्टीकरण: शिशिर ऋतू हा पानगळीचा ऋतू आहे. वसंतपंचमीपर्यंत झाडाची सर्व पाने गळून गेलेली असतात.

12.‘गुन्हा करूनही कबूल न करणाऱ्या चोरांस पोलिसांनी ………………’. हे वाक्य पूर्ण करण्यासाठी योग्य वाक्प्रचार निवडा :

(1) तमा न बाळगणे
(2) लोटांगण घालणे
(3) चौदावे रत्न दाखवणे
(4) जिवाचे रान करणे

स्पष्टीकरण: ‘चौदावे रत्न दाखवणे’ म्हणजे मार देणे. गुन्हा कबूल न करणाऱ्या चोरांना पोलिसांनी मार दिला, हा अर्थ जुळतो.

13.‘कद्रू’ या शब्दाचा योग्य विरुद्धार्थी शब्द कोणता ?

(1) उदार
(2) कृपण
(3) भाग्यवान
(4) दयाळू

स्पष्टीकरण: कद्रू म्हणजे कंजूष. त्याच्या विरुद्ध उदार. ‘कृपण’ हा समानार्थी शब्द आहे.

14.आकृतीत दिलेल्या अक्षरांपासून तयार होणाऱ्या अर्थपूर्ण म्हणीचा योग्य अर्थ कोणता ?

रा

चिं

घ

ये

ते

ई

ती

रा

प

(1) एकापेक्षा दुसरा वरचढ असणे.
(2) दुसऱ्याचे वाईट व्हावे अशी इच्छा बाळगणाऱ्याचे वाईट होते.
(3) स्वतः गुन्हा करून दुसऱ्याच्या नावाने ओरड करणे.
(4) मूर्खपणाने दुसऱ्याचे अनुकरण करणे.

स्पष्टीकरण: अक्षरांपासून ‘चिंती परा ते येई घरा’ ही म्हण तयार होते. दुसऱ्याचे वाईट चिंतणाऱ्याचेच वाईट होते, असा तिचा अर्थ आहे.

15.‘मलाही त्यांचा प्रेमळ स्वभाव खूप आवडतो.’ या वाक्यातील उद्देश्य भागात एकूण किती शब्द आले आहेत ?

(1) चार
(2) तीन
(3) दोन
(4) एक

स्पष्टीकरण: ‘आवडतो’ हे क्रियापद ‘स्वभाव’ या कर्त्याप्रमाणे चालते. उद्देश्य भाग = ‘त्यांचा प्रेमळ स्वभाव’, म्हणजे तीन शब्द. ‘मलाही’ हे चतुर्थी विभक्तीचे रूप आहे.

16.‘त्वेष’ या शब्दाचा समानार्थी शब्द कोणता ?

(1) द्वेष
(2) रोष
(3) मत्सर
(4) आवेश

स्पष्टीकरण: त्वेष म्हणजे आवेश, जोश. द्वेष व मत्सर यांचे अर्थ वेगळे आहेत.

17.पुढीलपैकी शुद्ध शब्द कोणता ?

(1) नि:ष्क्रिय
(2) निष्क्रीय
(3) निष्क्रिय
(4) निश्क्रिय

स्पष्टीकरण: निः + क्रिय = निष्क्रिय. ‘क्रि’ ला ऱ्हस्व वेलांटी असते.

18.‘शरद ऋतूत अंगणात दुधासारखे पिठूर चांदणे पडले होते.’ या वाक्यातील उपमेय कोणते ?

(1) ऋतू
(2) दूध
(3) चांदणे
(4) पिठूर

स्पष्टीकरण: चांदण्याची तुलना दुधाशी केली आहे. ज्याची तुलना करतात ते उपमेय — चांदणे. दूध हे उपमान आहे.

19.‘मनूने नवीन पुस्तके खरेदी केली.’ या वाक्यातील अधोरेखित शब्दाची विभक्ती कोणती ?

(1) प्रथमा
(2) तृतीया
(3) चतुर्थी
(4) द्वितीया

स्पष्टीकरण: ‘पुस्तके’ या शब्दाला कोणताही विभक्ती प्रत्यय लागलेला नाही. म्हणून ते प्रथमा विभक्तीचे रूप आहे.

20.पुढील वाक्यातील कर्म ओळखा :
रेयांशने वर्गातील फळ्यावर सुंदर चित्र रेखाटले.

(1) वर्ग
(2) फळा
(3) रेयांश
(4) चित्र

स्पष्टीकरण: काय रेखाटले? — चित्र. म्हणून ‘चित्र’ हे कर्म. रेयांश हा कर्ता आहे.

21.‘बेंदूर हा सण वेगवेगळ्या भागांत वेगवेगळ्या महिन्यांत येतो’. या वाक्यात एकूण नामे किती ?

(1) चार
(2) पाच
(3) सहा
(4) तीन

स्पष्टीकरण: बेंदूर, सण, भाग, महिना — एकूण चार नामे. ‘वेगवेगळ्या’ हे विशेषण आहे.

22.पुढील वाक्यातील अधोरेखित शब्दाचे लिंग ओळखा.
‘लक्ष्मीबाईंवर एकामागोमाग एक अनेक संकटे आली’.

(1) स्त्रीलिंग
(2) पुल्लिंग
(3) नपुंसकलिंग
(4) स्त्रीलिंग व नपुंसकलिंग

स्पष्टीकरण: ‘ते संकट’ — म्हणून संकट हा शब्द नपुंसकलिंगी आहे.

23.वचनप्रकारानुसार विसंगत नाम कोणते ?

(1) मडके
(2) पंचके
(3) पुस्तके
(4) फटाके

स्पष्टीकरण: ‘मडके’ हे एकवचन आहे (अनेकवचन — मडकी). इतर तीन शब्द अनेकवचनी आहेत.

24.‘मी वनवासी’ हे आत्मचरित्र कोणाचे आहे ?

(1) सिंधुताई सपकाळ
(2) सावित्रीबाई फुले
(3) ताराबाई शिंदे
(4) प्रज्ञा पवार

स्पष्टीकरण: ‘मी वनवासी’ हे अनाथांची माय सिंधुताई सपकाळ यांचे आत्मचरित्र आहे.

25.पत्रलेखनात वडिलधाऱ्या मंडळींना पुढीलपैकी कोणता मायना येईल ?

(1) तीर्थस्वरूप
(2) तीर्थरूप
(3) चिरंजीव
(4) गुरुवर्य

स्पष्टीकरण: आई, वडील व वडीलधाऱ्या व्यक्तींना पत्र लिहिताना ‘तीर्थस्वरूप’ असा मायना लिहितात. ‘चिरंजीव’ लहानांसाठी आणि ‘गुरुवर्य’ गुरुजनांसाठी वापरतात.

26.पुढीलपैकी कोणता शब्द तत्सम नाही ?

(1) कवी
(2) झोप
(3) दुग्ध
(4) भूगोल

स्पष्टीकरण: कवी, दुग्ध, भूगोल हे संस्कृतमधून जसेच्या तसे आलेले (तत्सम) शब्द आहेत. ‘झोप’ हा तत्सम शब्द नाही.

सोनपिवळे झाड उभे गर्द मळ्यात
आकाशाचे स्वर फुलले पाखरांच्या गळ्यात
गर्द हिरव्या पालवीत रंग भरून आले
आकाशच उतरून सोने पेरून गेले
एका सोनसकाळी उन्ह कोवळे न्हाले
मातीच्या गर्भातले स्वप्न आभाळ कवळून गेले
पिकांच्या तालेवार आरशात रूप गात आभाळाचे
निळ्या गळ्यांनी पक्षी गातो संगीत माळाचे
निसर्गाचा बहर पेलेना पिकांना भार
सूरभरल्या गट्यांनी फुटे शेतांना स्वर

27.प्र. क्र. 27 ते 29 साठी सूचना : पुढील कविता काळजीपूर्वक वाचून त्याखाली विचारलेल्या प्रश्नांची अचूक उत्तरे निवडा.
कवितेतील वर्णनानुसार सोने पेरून कोण गेले ?

(1) झाड
(2) आकाश
(3) पाखरे
(4) सकाळ

स्पष्टीकरण: कवितेत आकाशच खाली उतरून सोने पेरून गेले, असे वर्णन आहे.

28.कवितेतील वर्णनानुसार विशेषण व विशेष्य यांतील चुकीची जोडी कोणती ?

(1) गर्द-मळा
(2) तालेवार-आरसा
(3) हिरवी-पालवी
(4) कोवळी-सकाळ

स्पष्टीकरण: कवितेत ‘कोवळे’ हे विशेषण उन्हाला लावले आहे, सकाळला नाही. सकाळीचे विशेषण ‘सोन’ (सोनसकाळ) आहे.

29.वरील कवितेत कवीने कशाचे वर्णन केले आहे ?

(1) बळीराजाचे
(2) बहरलेल्या शेताचे
(3) अवर्षणाचे
(4) पेरणीच्या दिवसांचे

स्पष्टीकरण: सोनपिवळे झाड, गर्द मळा, पिकांचा भार — कवितेत बहरलेल्या शेताचे वर्णन आहे.

30.‘ज्ञानचक्षू’ या शब्दामध्ये एकूण वर्ण किती ?

(1) दहा
(2) अकरा
(3) बारा
(4) तेरा

स्पष्टीकरण: मराठी व्याकरणात ‘ज्ञ’ हा द् + न् + य असा मानतात. ज्ञा = द् + न् + य् + आ (4), न = न् + अ (2), च = च् + अ (2), क्षू = क् + ष् + ऊ (3). एकूण 11 वर्ण.

31.Choose the correct passive construction of the given sentence.
Chefs use these machines to mix the ingredients.

(1) These machines have been used to mix the ingredients by chefs
(2) These machines are used by chefs to mix the ingredients
(3) These machines are being used by chefs to mix the ingredients
(4) These machines were used by chefs to mix the ingredients

Why: The active verb is in the simple present (use), so the passive is are used. The other options change the tense.

32.Choose the word opposite in meaning to the given word.
Fragile

(1) weak
(2) robust
(3) gentle
(4) subdued

Why: Fragile means easily broken. Robust means strong and sturdy.

33.Choose the mis-spelt word.

(1) extract
(2) eligible
(3) explaination
(4) extension

Why: The correct spelling is explanation, without the i after a.

34.Choose the alternative which best expresses the meaning of the given word.
Onus

(1) inclination
(2) prudence
(3) antipathy
(4) responsibility

Why: Onus means a burden or duty, that is, responsibility.

35.Choose the most suitable ‘one word’ for the given expression.
One who leaves his own country to settle in another.

(1) foreigner
(2) tourist
(3) emigrant
(4) native

Why: An emigrant leaves his own country to live in another. (Seen from the new country, the same person is an immigrant.)

36.Choose the correct compound sentence for the given sentence.
Though she loved him, she had to leave him.

(1) She loved him and she had to leave him.
(2) She loved him but she had to leave him.
(3) She had to love him or she had to leave him.
(4) In spite of her love she had to leave him.

Why: A compound sentence joins two main clauses with a coordinating conjunction. Though shows contrast, so the matching conjunction is but. Option 4 is a simple sentence.

37.Choose the correct indirect speech for the given sentence.
“You cannot bathe in this sea,” he said to me, “it is very rough”.

(1) He said that you cannot bathe in this sea because it is very rough.
(2) He said that I could not bathe in that sea if it was very rough.
(3) He said that I could not bathe in that sea as it was very rough.
(4) He said that you cannot bathe in this sea since it was very rough.

Why: You becomes I, cannot becomes could not, this becomes that and is becomes was. The two parts are joined with a word of reason, as.

38.Choose the correct alternative to fill in the blank.
Priyanka is ……………… than Deepika.

(1) more pretty
(2) more prettier
(3) prettier
(4) the prettiest

Why: Two people are compared, so the comparative degree is used. Pretty becomes prettier.

39.Identify the mismatched pair.

(1) bee–hive
(2) bird–nest
(3) spider–web
(4) cat–kitten

Why: The first three pairs give a creature and its home. Cat–kitten gives a creature and its young.

40.Choose the correct alternative to fill in the blanks.
Don’t side ……………… those who act contrary ……………… national interest.

(1) with, of
(2) by, of
(3) with, with
(4) with, to

Why: We side with someone, and something is contrary to something else.

41.Choose the correct alternative to fill in the blanks.
………… best, when corrupted, become ………… worst.

(1) The, the
(2) The, a
(3) A, a
(4) A, the

Why: Superlatives take the: the best, the worst.

42.Identify the tense of the given sentence.
An ancient Greek slave was worth his own weight in salt.

(1) Past continuous tense
(2) Simple past tense
(3) Past perfect tense
(4) Past perfect continuous tense

Why: The verb was is a single past form, so the sentence is in the simple past tense.

43.Choose the correct alternative to fill in the blank.
During the earthquake, buildings collapsed like a ……………… of cards.

(1) band
(2) pack
(3) hoarde
(4) herd

Why: The idiom is collapse like a pack of cards.

44.Identify the part of speech of the underlined word in the given sentence.
They put up a fence between their house and their neighbour’s house.

(1) preposition
(2) conjunction
(3) interjection
(4) adverb

Why: Between shows the position of the fence in relation to the two houses, so it is a preposition.

45.Select the combination of numbers so that the alphabets arranged accordingly will form a meaningful word.
r e y a r p
1 2 3 4 5 6

(1) 321654
(2) 654213
(3) 654321
(4) 235614

Why: 6 5 4 3 2 1 gives p r a y e r — prayer.

A pioneering scheme has been started recently in Southampton on England’s South coast to educate motorist who have been convicted of drunken driving.

The penalty for drunken driving might be the loss of a driving license and a heavy fine. But under the new scheme, convicted drivers do not pay the fine. Instead they have to attend eight training sessions—once a week, organised by the local authority probation service.

Designed to demonstrate the damage alcohol can do, the scheme was devised by senior probation officer John Cook. He said about a quarter of the people who came to him had a drink problem, but had not realised how much they were drinking.

One way of getting the message across was to make the drivers pour out their usual ration of alcohol and then measure it. Almost everyone pours out not a single measure but a double at least, an example of how easy it is to have more than just one drink and to encourage other people to do the same.

The instructors on the course are giving clinical evidence of the effects of alcohol on the body and brain. The sober truth is that drinking badly affects driving skills, although the drinker might like to believe otherwise.

46.Read the following passage and answer the questions selecting the most appropriate alternative. (Q. Nos. 46 to 50)
The Southampton scheme requires convicted drivers :

(1) to pay a heavy fine
(2) to attend eight driving sessions-once a week
(3) to undergo a probation service
(4) to surrender their driving license

Why: Under the new scheme convicted drivers do not pay the fine. Instead they attend eight weekly training sessions.

47.John Cook devised the scheme :

(1) as a demonstration technique for driving
(2) to demonstrate the harmful effects of alcohol
(3) to show that Southampton was concerned about drivers
(4) to prove that alcohol does influence driving

Why: The passage says the scheme was designed to demonstrate the damage alcohol can do.

48.The problem with a quarter of the people who went to John Cook was that they :

(1) did not want to stop drinking
(2) were unaware of the fact that they could get drunk
(3) would not admit that they had a drinking problem
(4) did not know how much they were drinking

Why: About a quarter of them had a drink problem but had not realised how much they were drinking.

49.Most drivers start off with at least :

(1) a double measure
(2) a single measure
(3) a little less than a single measure
(4) two doubles

Why: When asked to pour their usual drink, almost everyone pours not a single measure but a double at least.

50.The truth is that alcohol :

(1) does not affect the body but only the brain
(2) affects only the brain
(3) affects the body and the brain
(4) has no effect on the body or the brain

Why: The instructors give clinical evidence of the effects of alcohol on the body and the brain.

51.Identify the mood that the underlined modal auxiliary shows in the given sentence.
We must follow the traffic rules.

(1) permission
(2) possibility
(3) ability
(4) obligation

Why: Must here expresses a duty or obligation.

52.Choose the correct alternative to fill in the blank.
Please make it a point to ……………… water taps before you go out.

(1) turn down
(2) turn off
(3) turn about
(4) turn over

Why: To turn off a tap is to stop the flow of water.

53.Name the underlined clause in the given sentence.
You may go home when you finish your work.

(1) adverb clause of time
(2) adverb clause of purpose
(3) adverb clause of condition
(4) adverb clause of place

Why: The clause begins with when and tells us the time of going home.

54.Choose the correct wh-type question to get the underlined part as the answer.
Let us go to the Italian restaurant.

(1) What restaurant shall we go to ?
(2) Which restaurant shall we go to ?
(3) Where shall we go to ?
(4) When shall we go to the restaurant ?

Why: The Italian picks one restaurant out of several, so the question word is which.

55.Select the correct cardinal number for the given.
A million

(1) 10000
(2) 100000
(3) 10000000
(4) 1000000

Why: One million is 1,000,000 (ten lakh).

56.Choose the alternative which best expresses the meaning of the word underlined in the given sentence.
The team was greeted by deafening applause from the audience.

(1) dangerous
(2) terrifying
(3) mild
(4) very loud

Why: Deafening means so loud that you can hardly hear anything else.

57.Rearrange the jumbled parts which are labelled P, Q, R and S to form a complete meaningful sentence.
P : when warm summer
Q : to the cold winter
R : Autumn is the season
S : temperatures gradually decrease

(1) SRQP
(2) RQPS
(3) PQRS
(4) RPSQ

Why: R P S Q: Autumn is the season when warm summer temperatures gradually decrease to the cold winter.

58.Choose the alternative which is opposite in meaning to the word underlined in the given sentence.
Such comparisons in poetry are useful.

(1) permanent
(2) ancient
(3) renovated
(4) useless

Why: The opposite of useful is useless.

59.Identify which part of the sentence has an error.
A : The Times of India
B : has the larger circulation
C : of all English dailies
D : in India

(1) A
(2) B
(3) C
(4) D

Why: The comparison is among all English dailies, so the superlative is needed: has the largest circulation.

60.Choose the correctly spelt word.

(1) duration
(2) damege
(3) electrisity
(4) economicel

Why: Duration is spelt correctly. The others should be damage, electricity and economical.

61.संवेदनाला अर्थ लावला की त्याचे रूपांतर खालीलपैकी कोणत्या घटकात होते ?

(1) अवबोध
(2) संबोध
(3) प्रतिमा
(4) कल्पना

स्पष्टीकरण: संवेदनाला अर्थ प्राप्त झाला की तो अवबोध होतो. अवबोध = अर्थपूर्ण संवेदना.

62.डॅनिअल गोलमन यांनी भावनिक बुद्धिमत्तेचे प्रमुख दोन घटक मांडले आहेत. त्यातील व्यक्तिगत क्षमता या घटकामध्ये खालीलपैकी कोणत्या घटकाचा समावेश नाही ?

(1) अभिप्रेरणा
(2) तदनुभूती
(3) आत्मपरिचय
(4) आत्मनियंत्रण

स्पष्टीकरण: व्यक्तिगत क्षमतेत आत्मपरिचय, आत्मनियंत्रण व अभिप्रेरणा येतात. तदनुभूती सामाजिक क्षमतेत येते.

63.परिकल्पना निर्मिती, समस्येची उकल होण्यासाठी …………… या प्रतिमानांचा वापर केला जातो.

(1) पृच्छा प्रशिक्षण प्रतिमान
(2) बोधात्मक विकास प्रतिमान
(3) स्मरणशक्ती प्रतिमान
(4) संकल्पनात्मक प्रणाली प्रतिमान

स्पष्टीकरण: सचमन यांच्या पृच्छा प्रशिक्षण प्रतिमानात विद्यार्थी प्रश्न विचारतात, परिकल्पना मांडतात व समस्या सोडवतात.

64.‘मानवी भावना ह्या सहजप्रवृत्तीमधून निर्माण होतात’ असे मत कोणत्या मानसशास्त्रज्ञाने व्यक्त केले आहे ?

(1) मॅकडुगल
(2) जेम्स व लँग
(3) ड्रिव्हर व ब्राऊन
(4) ब्रूनर

स्पष्टीकरण: मॅकडुगल यांच्या मते प्रत्येक सहजप्रवृत्तीशी एक भावना जोडलेली असते.

65.एकच कसोटी एकाच परीक्षकाने वेगवेगळ्या वेळी तपासली तरी गुणांमध्ये फरक पडत नाही. किंवा एकच कसोटी अनेक परीक्षकाने तपासूनही गुणांत फरक पडत नाही. या विधानातून कसोटीचा कोणता निकष साध्य होतो ?

(1) विश्वसनीयता
(2) वस्तुनिष्ठता
(3) उपयुक्तता
(4) सप्रमाणता

स्पष्टीकरण: तपासणाऱ्या व्यक्तीनुसार गुण बदलत नाहीत, म्हणजे कसोटी वस्तुनिष्ठ आहे.

66.सायकल चालविण्याचे कौशल्य हे मोटारसायकल चालविण्यासाठी उपयोगी पडत असेल तर त्यास अध्ययनाचे …………… म्हणता येईल ?

(1) धन संक्रमण
(2) ऋण संक्रमण
(3) तटस्थ संक्रमण
(4) शून्य संक्रमण

स्पष्टीकरण: आधीचे अध्ययन नवीन अध्ययनाला मदत करते, तेव्हा ते धन संक्रमण असते.

67.शारीरिक प्रतिक्रियांचे व्यवस्थापन करण्यासाठी खालीलपैकी कोणत्या तंत्राचा वापर केला जात नाही ?

(1) जैव प्रतिभरण
(2) शिथिलीकरण प्रशिक्षण
(3) व्यसनांच्या आहारी जाणे
(4) व्यायाम

स्पष्टीकरण: व्यसनांच्या आहारी जाणे हे तंत्र नाही. उलट त्याने ताण वाढतो.

68.प्रत्येक व्यक्ती मेंदूच्या दोन अर्धगोलांपैकी कोणत्या तरी एका अर्धगोलाचा जास्त वेळा वापर करतो. ज्या व्यक्तींमध्ये मेंदूचा उजवा भाग अधिक कार्यप्रवण असतो. ती व्यक्ती खालीलपैकी कोणती गोष्ट अधिक सुलभपणे करते ?

(1) तार्किक पद्धतीने विचार करणे
(2) अनुमान काढणे
(3) भावनात्मक कार्य करणे
(4) घटनेची कारणमीमांसा शोधणे

स्पष्टीकरण: उजवा अर्धगोल भावना, कला व कल्पना यांच्याशी जोडलेला असतो. तर्क, अनुमान व कारणमीमांसा डाव्या अर्धगोलाशी जोडलेली असते.

69.कार्ल रॉजर्स या मानसशास्त्रज्ञाने विद्यार्थ्यांचे अध्ययन चांगले होण्यासाठी खालीलपैकी कोणत्या गोष्टींकडे लक्ष देणे आवश्यक आहे असे अनुभवजन्य अध्ययनविषयक उपपत्तीमध्ये मांडले आहे ?

(1) अध्ययनार्थीच्या मनात अध्ययनसंबंधीची भीती वाटली पाहिजे.
(2) अध्ययन स्रोत विद्यार्थ्यांच्या दृष्टीने प्रतिकूल असावे.
(3) स्व-मूल्यमापन हीच मूल्यमापनाची प्रमुख पद्धती असली पाहिजे.
(4) अध्ययनार्थीने विषयाचे महत्त्व लक्षात घेण्याची गरज नाही.

स्पष्टीकरण: रॉजर्स यांच्या मते अध्ययन भीतीमुक्त असावे, विषय विद्यार्थ्याला अर्थपूर्ण वाटावा आणि स्व-मूल्यमापनाला प्राधान्य असावे.

70.गिलफोर्ड यांनी बहुआयामी बुद्धिमत्ता ही उपपत्ती मांडताना त्याची तीन घटकांत मांडणी केली. त्यापैकी ‘क्रिया’ या घटकांत खालीलपैकी कोणत्या गोष्टीचा समावेश होत नाही ?

(1) बोध – एखाद्या गोष्टीची जाणीव होणे
(2) स्मरण – बोध झालेल्यांची धारणा होणे
(3) सांकेतिक – संकेतचिन्हांचा बोध होतो
(4) मूल्यमापन – निवडलेल्या पर्यायांची परिणामकारकता तपासणे

स्पष्टीकरण: गिलफोर्डच्या ‘क्रिया’ घटकात बोध, स्मरण, अपसारी व अभिसारी विचार आणि मूल्यमापन येतात. ‘सांकेतिक’ हा ‘आशय’ घटकाचा भाग आहे.

71.प्राथमिक इयत्तेमध्ये कोणत्या अध्यापनसूत्रात ‘आधी वस्तू व नंतर वर्णन’ हा क्रम योग्य ठरतो ?

(1) ज्ञाताकडून अज्ञाताकडे
(2) सोप्याकडून अवघडाकडे
(3) मूर्ताकडून अमूर्ताकडे
(4) विशेषाकडून सामान्याकडे

स्पष्टीकरण: आधी प्रत्यक्ष वस्तू (मूर्त) दाखवायची आणि नंतर तिचे शब्दांत वर्णन (अमूर्त) करायचे — मूर्ताकडून अमूर्ताकडे.

72.अब्राहम कप्लान यांच्या मते व्यवहार आणि तथ्ये यांच्या तुलनेत सांकेतिक रचना म्हणजे …………… होय.

(1) उपपत्ती
(2) नियम
(3) अंदाज
(4) तत्त्व

स्पष्टीकरण: कप्लान यांनी उपपत्तीची व्याख्या व्यवहार व तथ्ये यांच्या तुलनेतील सांकेतिक रचना अशी केली आहे.

73.खालीलपैकी कोणते मतिमंदत्व शरीरातील हार्मोन्सच्या अनियमित स्रावामुळे येते ?

(1) गॅलॅक्टोसिमिया
(2) मंगोलिझम
(3) मायक्रोसेफॅली
(4) हैड्रोसिफिलस

स्पष्टीकरण: [KEY] MSCE च्या अंतिम उत्तरसूचीत पर्याय 1 (गॅलॅक्टोसिमिया) ग्राह्य धरला आहे. गॅलॅक्टोसिमियात शरीरातील रासायनिक (चयापचय) प्रक्रिया बिघडते आणि त्यामुळे मतिमंदत्व येते. मंगोलिझम (डाऊन सिंड्रोम) गुणसूत्रांच्या दोषामुळे होतो.

74.दोन परिस्थितीमध्ये जर समान घटक असतील तर अध्ययन संक्रमण होते असे मत …………… या मानसशास्त्रज्ञाने मांडले.

(1) बॅग्ले
(2) थॉर्नडाईक
(3) स्किनर
(4) जड्ड

स्पष्टीकरण: थॉर्नडाईक यांची समान घटक उपपत्ती. जड्ड यांनी सामान्यीकरण उपपत्ती मांडली.

75.कोणतीही गोष्ट जाणून घेण्यासाठी मनाने केलेली धडपड म्हणजे …………… होय.

(1) अवधान
(2) स्मरण
(3) धारणा
(4) संवेदना

स्पष्टीकरण: अवधान म्हणजे एखादी गोष्ट जाणून घेण्यासाठी मनाने केलेली धडपड.

76.ब्लूमच्या वर्गीकरण (टेक्सोनॉमी) शास्त्राच्या मते, मूल्यमापनाच्या त्रिकोणाच्या शिरोबिंदूला …………… हा घटक आहे.

(1) अध्ययन अनुभव
(2) प्रत्याभरण
(3) उद्दिष्टे
(4) मूल्यमापन

स्पष्टीकरण: मूल्यमापन त्रिकोणाच्या शिरोबिंदूला उद्दिष्टे, तर पायाच्या दोन टोकांना अध्ययन अनुभव व मूल्यमापन असतात.

77.स्मरणशक्तीच्या घटकांचा योग्य क्रम कोणता ?

(1) ग्रहण – वहन – धारणा – प्रत्यावहन
(2) ग्रहण – धारणा – प्रत्यावहन – प्रत्याभिज्ञान
(3) वहन – धारणा – प्रत्यावहन – प्रत्याभिज्ञान
(4) ग्रहण – स्मरण – प्रत्यावहन – प्रत्याभिज्ञान

स्पष्टीकरण: स्मरणाचे घटक क्रमाने : ग्रहण, धारणा, प्रत्यावहन, प्रत्याभिज्ञान.

78.खालीलपैकी कोणते उदाहरण हे ‘पलायन’ या सहजप्रवृत्तीच्या उदात्तीकरणाचे उदाहरण आहे ?

(1) विद्यार्थ्यांना कराटे खेळण्याचे शिक्षण देणे
(2) खेळांमधील संघ तयार करणे
(3) वाघ दिसताच पळून जाणे
(4) आपल्यापेक्षा श्रेष्ठ व्यक्तींच्या बरोबर राहणे

स्पष्टीकरण: भीतीमुळे पळून जाण्याऐवजी स्वसंरक्षण शिकणे हे पलायन प्रवृत्तीचे उदात्तीकरण आहे. वाघ दिसताच पळणे ही मूळ प्रवृत्ती आहे. संघ तयार करणे समूहप्रियतेशी संबंधित आहे.

79.मेरिल यांनी मांडलेल्या ज्ञानरचनावादाचे खालीलपैकी कोणते गृहीतक अयोग्य आहे ?

(1) अनुभवातून ज्ञानरचना होते
(2) अध्ययनातून लावलेल्या अर्थाबाबत चर्चा घडून दृष्टिकोनांची देवाणघेवाण होते. मात्र स्वतःची आंतरिक भूमिका स्थिर राहते
(3) अनुभवांना अर्थ देण्याच्या सक्रिय प्रक्रियेतून संकल्पना/संबोध यांची निर्मिती होते
(4) अध्ययनात बाह्यजगताचे वैयक्तिक पातळीवर अर्थनिर्वचन केले जाते

स्पष्टीकरण: ज्ञानरचनावादानुसार चर्चेतून विद्यार्थ्याची स्वतःची समज बदलते. ‘आंतरिक भूमिका स्थिर राहते’ हे गृहीतक चुकीचे आहे.

80.खालीलपैकी कोणत्या विधानामध्ये अध्यापन पद्धती व अध्यापन कार्यनीती यांतील फरक दिसून येत नाही.

(1) कार्यनीती ही संकल्पना मिलिटरीमधून आलेली आहे तर पद्धती ही संकल्पना अध्यापनशास्त्रातून आलेली आहे.
(2) कार्यनीती अध्यापनाला शास्त्र मानते तर पद्धती अध्यापनाला कला मानते.
(3) अपेक्षित वर्तनबदल व अध्ययन परिस्थिती यांचा संबंध कार्यनीतीशी येतो तर आशय व सादरीकरण यांचा संबंध अध्यापन पद्धतीशी येतो.
(4) कार्यनीती ही स्थूल उपायांचा अंगीकार करते तर पद्धती ही सूक्ष्म उपागमांचा स्वीकार करते.

स्पष्टीकरण: पहिली तीन विधाने पद्धती व कार्यनीती यांतील मान्य फरक सांगतात. स्थूल-सूक्ष्म असा फरक त्या यादीत येत नाही. म्हणून विधान 4.

81.खालीलपैकी कोणत्या आंतरक्रियांचा समावेश सांस्कृतिक आंतरक्रियांमध्ये होत नाही ?

(1) भारताचे नागरिक म्हणून राष्ट्रीय सण साजरे करतो.
(2) नाताळ, ईद अशा विविध धर्मांच्या सणांमध्ये उत्साहाने भाग घेतो.
(3) समाजात घडणाऱ्या घटनांचे विश्लेषण वैज्ञानिक दृष्टिकोनातून करतो.
(4) आषाढी एकादशीला पंढरपूरला पायी चालत जातो.

स्पष्टीकरण: सण, उत्सव, वारी या सांस्कृतिक आंतरक्रिया आहेत. घटनांचे वैज्ञानिक विश्लेषण ही बौद्धिक क्रिया आहे.

82.ताणतणावाच्या व्यवस्थापनासाठी आवश्यक वर्तनबदलामध्ये खालीलपैकी कोणते विधान अनुकूल नाही ?

(1) समतोल आहार घेणे
(2) कामाचा प्राधान्यक्रम ठरविणे
(3) नकारात्मक दृष्टिकोन ठेवणे
(4) कामाचे व वेळेचे नियोजन करणे

स्पष्टीकरण: नकारात्मक दृष्टिकोनामुळे ताण वाढतो. बाकीचे तिन्ही उपाय ताण कमी करतात.

83.समस्येचे विश्लेषण करून ती सोडविण्याची योजना तयार करणे म्हणजे …………… होय.

(1) अवबोध
(2) विचारप्रक्रिया
(3) कल्पना
(4) प्रतिमा

स्पष्टीकरण: समस्येचे विश्लेषण करून उपाय शोधणे ही विचारप्रक्रिया आहे.

84.स्वतःमधील उणीवा झाकण्यासाठी अमित सिनेमातील हिरो हिरोईनचे स्वतःबरोबर काढलेले फोटो सर्वांना दाखवतो व ते मला नेहमी फोन करून त्यांच्या घरी बोलवितात असे सांगतो. हे कोणत्या संरक्षण यंत्रणेचे उदाहरण आहे ?

(1) समर्थन
(2) तादात्म्य
(3) परागमन
(4) प्रतिपूरण

स्पष्टीकरण: प्रसिद्ध व्यक्तींशी स्वतःला जोडून आपले महत्त्व वाढवणे हे तादात्म्य आहे.

85.आसुबेल यांनी आशय, अध्यापक, विद्यार्थी, अभ्यासक्रम यासंबंधी विचार करून मांडलेल्या सिद्धांतांमध्ये खालीलपैकी कोणत्या पायरीचा समावेश होत नाही ?

(1) विद्यार्थ्यांची मानसिक पूर्वतयारी
(2) अध्ययन उद्दिष्टे
(3) माहितीचे सादरीकरण
(4) नवीन संकल्पनांचे अध्ययन

स्पष्टीकरण: आसुबेल यांच्या अग्रत संघटक प्रतिमानात तीन टप्पे आहेत : अध्ययन उद्दिष्टे स्पष्ट करून अग्रत संघटक मांडणे, माहितीचे सादरीकरण आणि नवीन संकल्पनांचे अध्ययन. ‘विद्यार्थ्यांची मानसिक पूर्वतयारी’ ही वेगळी पायरी नाही.

86.लहान-मोठा, आखूड-लांब, जवळ-दूर, काल-आज इ. संबंध स्पष्ट होऊन वस्तू प्रत्यक्ष पाहून वर्गीकरण करणे, क्रम लावणे, मांडणी करणे, चित्र काढणे, रचना करणे इ. बाबी जीन पियाजे यांनी मांडलेल्या खालीलपैकी कोणत्या विकासामध्ये घडून येते ?

(1) औपचारिक क्रियात्मक अवस्था
(2) क्रियापूर्व अवस्था
(3) मूर्त क्रियाकाल अवस्था
(4) संवेदीकरण अवस्था

स्पष्टीकरण: प्रत्यक्ष वस्तू पाहून वर्गीकरण व क्रम लावणे मूर्त क्रियाकाल अवस्थेत (7 ते 11 वर्षे) जमते.

87.एका वर्तुळाची त्रिज्या 7 सेंमी आहे. तर त्या वर्तुळाचे क्षेत्रफळ किती ? हा प्रश्न कोणत्या उद्दिष्टांशी निगडित आहे ?

(1) आकलन
(2) उपयोजन
(3) ज्ञान
(4) कौशल्य

स्पष्टीकरण: माहीत असलेले सूत्र नवीन उदाहरणात वापरायचे आहे. म्हणून हा प्रश्न उपयोजन उद्दिष्टाचा आहे.

88.डोळ्यांनी ग्रहण केलेल्या दृक संवेदनाचे ग्रहण करून त्यावर प्रक्रिया करणे, प्रतिमांचा अर्थ लावण्याचे काम मेंदूतील कोणत्या भागातील केंद्रामार्फत केले जाते ?

(1) पार्श्वमस्तिष्क भाग
(2) शंखाकृती भाग
(3) ललाटीय भाग
(4) पार्श्वललाटीय भाग

स्पष्टीकरण: दृष्टीचे केंद्र मेंदूच्या मागील भागात (ऑक्सिपिटल / पार्श्वमस्तिष्क) असते.

89.शिक्षकाने विद्यार्थ्यांना नवीन ज्ञान देण्यापूर्वी त्यांचे पूर्वज्ञान पक्के केलेले असले पाहिजे असे मत …………… यांनी मांडले.

(1) वॅटसन
(2) जीन पियाजे
(3) ब्रुनर
(4) कोहलर

स्पष्टीकरण: ब्रुनर यांच्या सर्पिल अभ्यासक्रमात नवीन ज्ञान आधीच्या पक्क्या ज्ञानावर उभारले जाते.

90.क्रमन्वित अध्ययन पद्धतीमध्ये एकेक विधान किंवा प्रश्न व त्याचे उत्तर याला तांत्रिक परिभाषेत चौकट म्हणतात. नवा भाग शिकवण्यासाठी विषय प्रतिपादनाची तयारी म्हणजे …………… चौकटी होय.

(1) पूर्वज्ञान
(2) ज्ञान संपादन
(3) उजळणी
(4) चाचणी

स्पष्टीकरण: नवा भाग शिकवणाऱ्या चौकटींना ज्ञान संपादन (अध्यापन) चौकटी म्हणतात. त्यानंतर उजळणी व चाचणी चौकटी येतात.

91.एका वर्तुळाच्या केंद्रीय कोनाचे माप 125° आहे, तर त्या कोनाच्या संगत विशालकंसाचे माप किती असेल ?

(1) 45°
(2) 235°
(3) 135°
(4) 225°

स्पष्टीकरण: विशालकंसाचे माप = 360° − 125° = 235°.

92.खालील आकृतीतील पंचकोनी चितीच्या शिरोबिंदूंची संख्या ही पृष्ठांच्या संख्येपेक्षा कितीने जास्त आहे ?

(1) 3 ने
(2) 5 ने
(3) 7 ने
(4) 4 ने

स्पष्टीकरण: पंचकोनी चितीला 10 शिरोबिंदू व 7 पृष्ठे (2 पंचकोनी + 5 आयताकृती) असतात. 10 − 7 = 3.

93.खालील आकृतीत प्रत्येक लहान चौरसाची परिमिती 9.6 सेमी आहे, तर संपूर्ण आकृतीची परिमिती किती ?

(1) 31.2 सेमी
(2) 45.6 सेमी
(3) 96 सेमी
(4) 38.4 सेमी

स्पष्टीकरण: चौरसाची बाजू = 9.6 ÷ 4 = 2.4 सेमी. आकृतीच्या बाहेरच्या कडेवर 16 बाजू येतात : आडव्या 8 (वर 4 पायऱ्या + तळाशी 4) व उभ्या 8 (प्रत्येक बाजूला 4). परिमिती = 16 × 2.4 = 38.4 सेमी.

94.₹ 8,400 रकमेत ₹ 200 व ₹ 500 किमतीच्या समान नोटा आहेत, तर त्या रकमेत एकूण किती नोटा आहेत ?

(1) 24
(2) 12
(3) 16
(4) 20

स्पष्टीकरण: प्रत्येकी n नोटा : 200n + 500n = 8400, म्हणून n = 12. एकूण नोटा = 2 × 12 = 24.

95.12 मी लांब व 9 मी रुंद आयताकृती जागेत दीड मीटर बाजूचे घनाकृती चार खड्डे खणल्यास, उरलेल्या जागेचे क्षेत्रफळ किती ?

(1) 96 चौ.मी.
(2) 99 चौ.मी.
(3) 18 चौ.मी.
(4) 105.75 चौ.मी.

स्पष्टीकरण: जागा = 12 × 9 = 108 चौ.मी. एक खड्डा = 1.5 × 1.5 = 2.25 चौ.मी., चार खड्डे = 9 चौ.मी. उरलेली जागा = 108 − 9 = 99 चौ.मी.

96.150 सेमी लांब, 120 सेमी रुंद व 90 सेमी उंची असणाऱ्या इष्टिकाचिती आकाराच्या पेटीला बाहेरून रंग देण्यासाठी ₹ 50 चौ.मी. दराने किती रुपये खर्च येईल ?

(1) ₹ 446
(2) ₹ 432
(3) ₹ 423
(4) ₹ 342

स्पष्टीकरण: मापे मीटरमध्ये : 1.5, 1.2, 0.9. एकूण पृष्ठफळ = 2(1.5×1.2 + 1.2×0.9 + 1.5×0.9) = 2(1.8 + 1.08 + 1.35) = 8.46 चौ.मी. खर्च = 8.46 × 50 = ₹ 423.

97.खालीलपैकी सहमूळ संख्या नसलेली जोडी कोणती ?

(1) 165 व 92
(2) 140 व 177
(3) 308 व 295
(4) 207 व 195

स्पष्टीकरण: 207 = 3 × 3 × 23 व 195 = 3 × 5 × 13. दोन्हींना 3 हा सामाईक विभाजक आहे. म्हणून त्या सहमूळ नाहीत.

सूचना : — प्र. क्र. 98 व प्र. क्र. 99 साठी : एका गावाचे चार दिवसांचे कमाल व किमान तापमान दर्शवले आहे. त्याचे निरीक्षण करून प्रश्नांची उत्तरे लिहा.
आलेखातील तापमान (अंश से.) / Values read from the graph : सोम / Mon 30 व 20 · मंगळ / Tue 25 व 20 · बुध / Wed 35 व 25 · गुरू / Thu 40 व 25 (कमाल व किमान / maximum and minimum)

98.कमाल व किमान तापमानातील फरक कोणत्या दिवशी सर्वात जास्त आहे ?

(1) मंगळवार
(2) गुरूवार
(3) बुधवार
(4) सोमवार

स्पष्टीकरण: फरक : सोमवार 10°, मंगळवार 5°, बुधवार 10°, गुरुवार 15°. सर्वात जास्त फरक गुरुवारी.

99.चार दिवसाच्या किमान तापमानाची बेरीज व कमाल तापमानांची बेरीज यांतील फरक किती ?

(1) 40°
(2) 90°
(3) 130°
(4) 50°

स्पष्टीकरण: कमाल तापमानांची बेरीज = 30 + 25 + 35 + 40 = 130°. किमान = 20 + 20 + 25 + 25 = 90°. फरक = 40°.

100.सव्वाअकरा वाजता घड्याळातील तासकाटा व मिनिटकाटा यांमध्ये किती अंशाचा कोन होईल ?

(1) 120°
(2) 127.5°
(3) 112.5°
(4) 130°

स्पष्टीकरण: 11:15 ला मिनिटकाटा 90° वर (3 च्या आकड्यावर). तासकाटा 11 × 30 + 15 × 0.5 = 337.5° वर. फरक 247.5°, म्हणजे लहान कोन 360 − 247.5 = 112.5°.

101.3 ही पहिली त्रिकोणी असेल तर क्रमागत पाचव्या क्रमांकावर येणाऱ्या त्रिकोणी संख्येचा वर्ग किती ?

(1) 225
(2) 784
(3) 441
(4) 900

स्पष्टीकरण: 3 पासून त्रिकोणी संख्या : 3, 6, 10, 15, 21. पाचवी संख्या 21. 21² = 441.

102.8, 2, 0, 7 हे सर्व अंक वापरून तयार होणाऱ्या मोठ्यात मोठ्या पाच अंकी व लहानात लहान पाच अंकी संख्येतील फरक किती ?

(1) 66412
(2) 68642
(3) 66642
(4) 68742

स्पष्टीकरण: चारही अंक वापरून पाच अंकी संख्या बनवायची, म्हणून एक अंक दोनदा येतो. मोठ्यात मोठी : 88720. लहानात लहान : 20078. फरक = 68642.

103.नमिताने गृहउद्योगासाठी दसादशे 712 दराने बँकेकडून 1,50,000 रुपयांचे कर्ज 8 वर्षांसाठी घेतले, तर त्या मुदतीनंतर कर्जफेडीसाठी एकूण किती रक्कम तिने बँकेला परत करावी ?

(1) ₹ 2,40,000
(2) ₹ 24,000
(3) ₹ 90,000
(4) ₹ 9,00,000

स्पष्टीकरण: सरळव्याज = 150000 × 7.5 × 8 ÷ 100 = ₹ 90,000. परत करायची रक्कम = 1,50,000 + 90,000 = ₹ 2,40,000.

104.एका परीक्षेत आराध्याला मराठीत 30 पैकी 24 गुण, गणितात 50 पैकी 38 गुण, विज्ञानात 75 पैकी 63 गुण व हिंदीत 90 पैकी 63 गुण मिळाले, तर तिला कोणत्या विषयात शेकडा अधिक गुण मिळाले ?

(1) गणित
(2) मराठी
(3) हिंदी
(4) विज्ञान

स्पष्टीकरण: मराठी 80%, गणित 76%, विज्ञान 84%, हिंदी 70%. सर्वाधिक टक्के विज्ञानात.

105.सोनालीने 50 डझन केळी ₹ 60 डझन दराने खरेदी केली व ₹ 550 शेकडा या दराने विकल्यास किती रुपये नफा किंवा तोटा होईल ?

(1) ₹ 400 नफा
(2) ₹ 300 नफा
(3) ₹ 400 तोटा
(4) ₹ 300 तोटा

स्पष्टीकरण: खरेदी = 50 × 60 = ₹ 3000. 50 डझन = 600 केळी. विक्री = 6 × 550 = ₹ 3300. नफा = ₹ 300.

106.दोन समांतर रेषांना एका छेदिकेने छेदल्यास संगतकोनांच्या किती जोड्या मिळतील ?

(1) पाच
(2) दोन
(3) चार
(4) सहा

स्पष्टीकरण: छेदिकेमुळे 8 कोन तयार होतात. त्यांतून संगतकोनांच्या 4 जोड्या मिळतात.

107.O केंद्र असलेल्या वर्तुळातील 16 सेमी लांबीची जीवा PQ ही वर्तुळकेंद्रापासून 6 सेमी अंतरावर असल्यास त्या वर्तुळाची त्रिज्या किती ?

(1) 8 सेमी
(2) 14 सेमी
(3) 10 सेमी
(4) 16 सेमी

स्पष्टीकरण: केंद्रातून जीवेवर टाकलेला लंब जीवेला दुभागतो. म्हणून अर्धी जीवा = 8 सेमी. त्रिज्या = √(8² + 6²) = √100 = 10 सेमी.

108.√800 − 175 × √0.58 + 0.06 × √1024√100 × √256 = किती ?

(1) 4
(2) 0.4
(3) 40
(4) 0.04

स्पष्टीकरण: अंश : √625 × √0.64 × √1024 = 25 × 0.8 × 32 = 640. छेद : √100 × √256 = 10 × 16 = 160. 640 ÷ 160 = 4.

109.5 ताटे व 10 वाट्यांची किंमत 1,000 रुपये आहे. 2 ताटे व 8 वाट्यांची किंमत ₹ 560 आहे, तर एका ताटाच्या किमतीत किती वाट्या मिळतील ?

(1) 4
(2) 5
(3) 2
(4) 3

स्पष्टीकरण: 5x + 10y = 1000 व 2x + 8y = 560 (म्हणजे x + 4y = 280). सोडवल्यास वाटी y = ₹ 40 व ताट x = ₹ 120. 120 ÷ 40 = 3 वाट्या.

110.72 आणि 96 यांचे सामाईक विभाजक किती आहेत ?

(1) 24
(2) 8
(3) 12
(4) 6

स्पष्टीकरण: म.सा.वि. (72, 96) = 24. 24 चे विभाजक 1, 2, 3, 4, 6, 8, 12, 24 — एकूण 8.

111.एक भिंत बांधण्यासाठी दररोज 8 मजूर लावल्यास 5 दिवस लागतात. मजुरांची संख्या 54 पट केल्यास तीच भिंत बांधण्यासाठी पूर्वीपेक्षा किती कमी दिवस लागतील ?

(1) 1
(2) 3
(3) 4
(4) 2

स्पष्टीकरण: काम = 8 × 5 = 40 मजूर-दिवस. नवे मजूर = 8 × 5/4 = 10. दिवस = 40 ÷ 10 = 4. म्हणजे 1 दिवस कमी.

112.एका संख्येची तीनपट आणि 6 यांची बेरीज पंधराच्या चौपटीइतकी आहे, तर त्या संख्येची निमपट किती ?

(1) 30
(2) 18
(3) 9
(4) 15

स्पष्टीकरण: 3x + 6 = 60, म्हणून x = 18. निमपट = 9.

113.सव्वापाच किमी लांबीच्या रस्त्याला डांबरीकरण करायचे आहे. त्यापैकी साडेनऊ हेक्टोमीटर लांबीच्या रस्त्याचे डांबरीकरण पूर्ण झाले, तर अजून किती मीटर लांबीच्या रस्त्याचे डांबरीकरण बाकी आहे ?

(1) 4250 मी.
(2) 4200 मी.
(3) 4300 मी.
(4) 5155 मी.

स्पष्टीकरण: सव्वापाच किमी = 5250 मी. साडेनऊ हेक्टोमीटर = 950 मी. बाकी = 5250 − 950 = 4300 मी.

114.सकाळी पावणेआठ वाजता सुरू झालेला क्रिकेटचा सामना त्याच दिवशी दुपारी अडीच वाजता संपला, तर सामना किती वेळ चालू होता ?

(1) पावणेसात तास
(2) पावणेपाच तास
(3) सव्वासहा तास
(4) सव्वासात तास

स्पष्टीकरण: सकाळी 7:45 ते दुपारी 2:30 = 6 तास 45 मिनिटे = पावणेसात तास.

115.36060 मण्यांपासून प्रत्येकी 12 मण्यांची एक माळ याप्रमाणे माळा तयार केल्यास जास्तीत जास्त किती माळा तयार होतील ?

(1) 305
(2) 350
(3) 30005
(4) 3005

स्पष्टीकरण: 36060 ÷ 12 = 3005.

116.एका पुस्तकाची 57 पाने वाचली तेंव्हा 56 पाने वाचायची शिल्लक राहिली, तर त्या पुस्तकात एकूण किती पाने असतील ?

(1) 196
(2) 302
(3) 130
(4) 140

स्पष्टीकरण: उरलेली पाने = 2/7 भाग = 56. म्हणून एकूण पाने = 56 × 7 ÷ 2 = 196.

117.4.5 मी कापडापासून दोन शर्ट शिवले जातात, तर 15 शर्ट शिवण्यासाठी किती कापड लागेल ?

(1) 67.5 मी
(2) 30 मी
(3) 33.75 मी
(4) 60 मी

स्पष्टीकरण: एका शर्टला 4.5 ÷ 2 = 2.25 मी. 15 शर्टना 2.25 × 15 = 33.75 मी.

118.‘O’ केंद्र असलेले वर्तुळ ∠ADB च्या बाजूंना बिंदू A व बिंदू B मध्ये स्पर्श करते. जर m∠ADB = 68° असेल, तर m∠AOB = किती ?

(1) 180°
(2) 112°
(3) 248°
(4) 122°

स्पष्टीकरण: स्पर्शिका त्रिज्येला लंब असते, म्हणून ∠OAD = ∠OBD = 90°. चौकोन OADB मध्ये ∠AOB = 360 − 90 − 90 − 68 = 112°.

119.काही मजुरांची 10 दिवसांची मजुरी ₹ 19,200 मिळते. मजुरांची संख्या 3 ने कमी केली तर 5 दिवसांची मजुरी ₹ 6,000 होत असल्यास, प्रत्येक मजुराची एका दिवसाची मजुरी किती असेल ?

(1) ₹ 320
(2) ₹ 180
(3) ₹ 160
(4) ₹ 240

स्पष्टीकरण: सर्व मजुरांची एका दिवसाची मजुरी = 19200 ÷ 10 = 1920. 3 कमी केल्यावर = 6000 ÷ 5 = 1200. फरक 720 हा 3 मजुरांचा आहे. म्हणून एकाची मजुरी = 720 ÷ 3 = ₹ 240.

120.पाच कुटुंबांनी अनुक्रमे 45 किग्रॅ, 60 किग्रॅ, 50 किग्रॅ, 24 किग्रॅ आणि 31 किग्रॅ याप्रमाणे तांदूळ जमवले. ते सर्व तांदूळ पाच समान पिशव्यात भरायचे असल्यास प्रत्येक पिशवीत किती तांदूळ भरावे ?

(1) 44 किग्रॅ
(2) 42 किग्रॅ
(3) 40 किग्रॅ
(4) 39 किग्रॅ

स्पष्टीकरण: एकूण तांदूळ = 45 + 60 + 50 + 24 + 31 = 210 किग्रॅ. 210 ÷ 5 = 42 किग्रॅ.

121.खालील पर्यायांपैकी राष्ट्रपती कोणाची नेमणूक करत नाहीत ?

(1) निवडणूक आयुक्त
(2) पंतप्रधान
(3) राज्यपाल
(4) उपराष्ट्रपती

स्पष्टीकरण: उपराष्ट्रपतींची निवड संसदेच्या दोन्ही सभागृहांचे सदस्य करतात. इतर तिघांची नेमणूक राष्ट्रपती करतात.

122.खालील पर्यायांपैकी अयोग्य विधान कोणते ?

(1) पाचशेपेक्षा कमी लोकसंख्या असणाऱ्या दोन किंवा अधिक गावांसाठी गट-ग्रामपंचायत असते
(2) प्रत्येक आर्थिक वर्षात ग्रामसभेच्या किमान सहा सभा होणे बंधनकारक आहे
(3) ग्रामसेवकाची नेमणूक गटविकास अधिकारी करतात
(4) ग्रामसभा बोलविण्याची जबाबदारी सरपंचावर असते

स्पष्टीकरण: MSCE च्या अंतिम उत्तरसूचीत पर्याय 2 व 3 दोन्ही ग्राह्य धरले आहेत. ग्रामसेवकाची नेमणूक जिल्हा परिषदेचे मुख्य कार्यकारी अधिकारी करतात, गटविकास अधिकारी नाही. विधान 2 मधील ‘किमान सहा सभा’ ही संख्याही अचूक मानली गेली नाही.

123.सूर्यास्तानंतर वाहणारे वारे कोणते ?

(1) खारे वारे
(2) हंगामी वारे
(3) पर्वतीय वारे
(4) ग्रहीय वारे

स्पष्टीकरण: रात्री डोंगरउतारावरील हवा थंड होऊन खाली दरीकडे वाहते. हे पर्वतीय वारे. खारे वारे दिवसा वाहतात.

124.कोणत्या हवामानात बाष्पीभवनाची क्रिया मंदावते ?

(1) कोरडे
(2) उष्ण
(3) दमट
(4) थंड

स्पष्टीकरण: दमट हवेत आधीच भरपूर बाष्प असते. त्यामुळे आणखी बाष्प सामावून घेण्याची क्षमता कमी होते आणि बाष्पीभवन मंदावते.

125.इयत्ता 5वी च्या वर्गातील विद्यार्थी व शिक्षक अलिबाग येथे अभ्यासपूरक कामासाठी गेले तर त्यांनी कोणत्या अध्यापन पद्धतीचा वापर केला ?

(1) सहल पद्धती
(2) प्रवास पद्धती
(3) निरीक्षण पद्धती
(4) दिग्दर्शन पद्धती

स्पष्टीकरण: अभ्यासासाठी प्रत्यक्ष ठिकाणी भेट देणे म्हणजे शैक्षणिक सहल. ही सहल पद्धती आहे.

126.अजिंठा लेणी कोणत्या जिल्ह्यात आहे ?

(1) जालना
(2) छत्रपती संभाजीनगर
(3) बुलढाणा
(4) जळगाव

स्पष्टीकरण: अजिंठा लेणी छत्रपती संभाजीनगर (पूर्वीचे औरंगाबाद) जिल्ह्यात आहेत.

127.खालीलपैकी अदृश्य व्यापार करणारी व्यक्ती कोण ?

(1) शेतकरी
(2) डॉक्टर
(3) कुंभार
(4) सराफ

स्पष्टीकरण: डॉक्टर वस्तू नव्हे तर सेवा देतात. सेवांच्या व्यापाराला अदृश्य व्यापार म्हणतात.

128.ध्रुवाकडे बाष्पीभवनाचा वेग …………… असतो.

(1) कमी – जास्त
(2) सौम्य – कमी
(3) मध्यम – कमी
(4) कमी – कमी

स्पष्टीकरण: ध्रुवीय प्रदेशात तापमान खूप कमी असते. त्यामुळे बाष्पीभवनाचा वेग अतिशय कमी असतो.

129.थंड प्रदेशातील हिम हे …………… असते.

(1) पारदर्शक
(2) भरीव
(3) एकसंध
(4) अपारदर्शक

स्पष्टीकरण: हिमाच्या कणांमध्ये हवा अडकलेली असते. त्यामुळे प्रकाश विखुरतो आणि हिम पांढरे व अपारदर्शक दिसते.

130.खालील पर्यायांपैकी पश्चिमवाहिनी नदी कोणती ?

(1) लुनी
(2) शोण
(3) तुंगभद्रा
(4) गोमती

स्पष्टीकरण: लुनी नदी राजस्थानातून नैऋत्येकडे वाहत कच्छच्या रणात जाते. शोण व गोमती गंगेला, तर तुंगभद्रा कृष्णेला मिळून बंगालच्या उपसागराकडे जातात.

131.ISRO हे कशाचे संक्षिप्त रूप आहे ?

(1) Indian Space Research Organisation
(2) Indian Space Reserve Orbit
(3) Indian Sphere Research Organisation
(4) Indian Sphere Research Orbit

स्पष्टीकरण: ISRO = Indian Space Research Organisation (भारतीय अंतराळ संशोधन संस्था).

132.खालील पर्यायांपैकी मृदेची सुपिकता कमी कशामुळे होते ?

(1) सेंद्रिय पदार्थांचे प्रमाण जास्त असणे
(2) वेगवेगळी पिके घेणे
(3) मृदेचा सामू (pH) 8 पेक्षा जास्त असणे
(4) मृदेचा सामू 6 ते 8 च्या दरम्यान असणे

स्पष्टीकरण: सामू 8 पेक्षा जास्त म्हणजे मृदा जास्त अल्कधर्मी (क्षारयुक्त) होते. त्यामुळे सुपिकता कमी होते. 6 ते 8 सामू पिकांसाठी योग्य असतो.

133.अग्निबाणाचे प्रक्षेपण कार्य …………… च्या नियमाशी संबंधित आहे.

(1) न्यूटनचा गतिविषयक पहिला नियम
(2) न्यूटनचा गतिविषयक दुसरा नियम
(3) न्यूटनचा गतिविषयक तिसरा नियम
(4) न्यूटनचा वैश्विक गुरुत्वाकर्षण सिद्धांत

स्पष्टीकरण: अग्निबाण वायू खाली वेगाने ढकलतो. त्याची प्रतिक्रिया अग्निबाणाला वर ढकलते. हा न्यूटनचा तिसरा नियम (क्रिया-प्रतिक्रिया) आहे.

134.आइस्क्रीम तयार करताना व ते थंड ठेवण्यासाठी कशाचा उपयोग होतो ?

(1) गोठवलेला कार्बन डायॉक्साइड
(2) गोठवलेला कार्बन मोनॉक्साइड
(3) द्रवरूप नायट्रोजन
(4) हायड्रोजन

स्पष्टीकरण: गोठवलेला कार्बन डायॉक्साइड म्हणजे ड्राय आइस. आइस्क्रीम थंड ठेवण्यासाठी तो वापरतात.

135.रक्तातील अविद्राव्य स्थायू वेगळे करण्यासाठी कोणत्या पद्धतीचा वापर केला जातो ?

(1) हिमोलिसिस पद्धत
(2) अपकेंद्री पद्धत
(3) डायलिसिस पद्धत
(4) ऊर्ध्वपातन पद्धत

स्पष्टीकरण: अपकेंद्री यंत्रात रक्त वेगाने फिरवले की जड रक्तपेशी तळाशी बसतात. अशा प्रकारे स्थायू वेगळे होतात.

136.हिमालयातील नद्यांना उन्हाळ्यात पूर येण्याची क्रिया कोणत्या बदलामुळे घडते ?

(1) विलयन बदल
(2) संघनन बदल
(3) संप्लवन बदल
(4) बाष्पीभवन बदल

स्पष्टीकरण: उन्हाळ्यात हिमालयातील बर्फ वितळते (विलयन). ते पाणी नद्यांत येते आणि पूर येतो.

137.खाली सांध्याचे प्रकार व हाड यांच्या जोड्या दिल्या आहेत. त्यातील अयोग्य जोडीचा पर्याय कोणता ?

(i) उखळीचा सांधाBall and socket joint	(अ) कोपर(a) Elbow
(ii) बिजागरीचा सांधाHinge joint	(ब) मनगट(b) Wrist
(iii) सरकता सांधाGliding joint	(क) कवटीची हाडे(c) Bones of skull
(iv) अचल सांधाImmovable joint	(ड) खांदा(d) Shoulder

(1) (i)-(अ), (ii)-(ब), (iii)-(क), (iv)-(ड)
(2) (i)-(ब), (ii)-(क), (iii)-(अ), (iv)-(ड)
(3) (i)-(ब), (ii)-(ड), (iii)-(अ), (iv)-(क)
(4) (i)-(ड), (ii)-(अ), (iii)-(ब), (iv)-(क)

स्पष्टीकरण: उखळीचा सांधा – खांदा, बिजागरीचा – कोपर, सरकता – मनगट, अचल – कवटीची हाडे. ही योग्य जुळणी पर्याय 4 मध्ये आहे. (मराठी प्रश्नात ‘अयोग्य’ तर इंग्रजीत ‘correct’ असे छापले आहे. MSCE च्या सूचनेनुसार इंग्रजी आवृत्ती अंतिम मानली आहे.)

138.‘DOT’ ही उपचारपद्धती कोणत्या आजारासाठी वापरली जाते ?

(1) कावीळ
(2) विषमज्वर
(3) मलेरिया
(4) क्षयरोग

स्पष्टीकरण: DOT (Directly Observed Treatment) ही क्षयरोगाच्या उपचारांसाठी वापरली जाते.

139.खाली बांधकामसाहित्य व त्यांचे मूळस्रोत दिले आहेत. त्यातील विसंगत जोडी ओळखा.

(1) वाळूपासून काच
(2) मातीपासून विटा
(3) कांस्यापासून लोखंड
(4) चुनखडीपासून सिमेंट

स्पष्टीकरण: लोखंड लोहखनिजापासून मिळते. कांसे हे तांबे व कथील यांचे संमिश्र आहे.

140.जिभेवरच्या छोट्या छोट्या उंचवट्यांना …………… म्हणतात.

(1) रुचिनलिका
(2) रुचिकलिका
(3) रुचिकर्णिका
(4) स्वादनलिका

स्पष्टीकरण: जिभेवरील छोट्या उंचवट्यांत रुचिकलिका असतात. त्यांच्यामुळे आपल्याला चव कळते.

141.छत्रपती शिवाजी महाराजांचे विश्वासू सहकारी व त्यांची जबाबदारी यांची अयोग्य जोडी कोणती ?

(1) पायदळातील अधिकारी – नूर बेग
(2) आरमारदलातील अधिकारी – मुहम्मद कुलीखान
(3) स्वराज्यातील सरदार – सिद्दी हिलाल
(4) शिवरायांचा वकील – काझी हैदर

स्पष्टीकरण: आरमाराचे प्रमुख अधिकारी दौलतखान व इब्राहिमखान होते. मुहम्मद कुलीखान हे नेताजी पालकर यांचे धर्मांतरानंतरचे नाव होते.

142.रियासतकार गो. स. सरदेसाई यांनी ‘स्थिरबुद्धी’ या विशेषणाचा वापर कोणाच्या संदर्भाने केला आहे ?

(1) छत्रपती संभाजी महाराज
(2) छत्रपती राजाराम महाराज
(3) महाराणी ताराराणी
(4) छत्रपती शिवाजी महाराज

स्पष्टीकरण: सरदेसाई यांनी छत्रपती राजाराम महाराजांचे वर्णन शांत व स्थिरबुद्धीचे असे केले आहे.

143.रामायण : रामानंद सागर : भारत एक खोज : ?

(1) श्याम बेनेगल
(2) बी. आर. चोप्रा
(3) बासू चटर्जी
(4) गोविंद निहलानी

स्पष्टीकरण: ‘रामायण’ मालिकेचे दिग्दर्शक रामानंद सागर, तर ‘भारत एक खोज’ मालिकेचे दिग्दर्शक श्याम बेनेगल.

144.भारतात ‘हैद्राबाद संस्थान’चे विलीनीकरणास विरोध करणारी संघटना कोणती ?

(1) हैद्राबाद स्टेट काँग्रेस
(2) कर्नाटक परिषद
(3) रझाकार
(4) आंध्र परिषद

स्पष्टीकरण: कासीम रझवी यांच्या रझाकार संघटनेने विलीनीकरणाला विरोध केला. इतर तीन संघटना विलीनीकरणाच्या बाजूने लढल्या.

145.1991 या वर्षातील राष्ट्रीय व आंतरराष्ट्रीय पातळीवरील महत्त्वाच्या घडामोडी खालीलपैकी कोणत्या ?
(अ) आर्थिक उदारीकरणास सुरुवात
(ब) सोव्हिएट युनियनचे विघटन
(क) जगातील शीतयुद्धास सुरुवात

(1) फक्त (अ) आणि (ब)
(2) फक्त (ब) आणि (क)
(3) फक्त (अ) आणि (क)
(4) तिन्ही (अ), (ब) आणि (क)

स्पष्टीकरण: 1991 मध्ये भारतात आर्थिक उदारीकरण सुरू झाले व सोव्हिएट युनियनचे विघटन झाले. शीतयुद्ध दुसऱ्या महायुद्धानंतर सुरू झाले होते.

146.आधुनिक भारताच्या इतिहासाचा कालखंड हा प्रामुख्याने कोणाच्या कारभाराचा काळ मानला जातो ?

(1) सरंजामदार व संस्थानिक
(2) भांडवलदार व ब्रिटिश
(3) सामंत व ब्रिटिश
(4) संस्थानिक व ब्रिटिश

स्पष्टीकरण: आधुनिक भारताच्या काळात देशाचा मोठा भाग ब्रिटिशांच्या, तर उरलेला भाग संस्थानिकांच्या कारभाराखाली होता.

147.महाराष्ट्र राज्य पाठ्यपुस्तक निर्मिती व अभ्यासक्रम संशोधन मंडळ ही संस्था विद्यार्थ्यांसाठी कोणते मासिक प्रकाशित करते ?

(1) किशोर
(2) किलबिल
(3) जीवन शिक्षण
(4) शिक्षण संक्रमण

स्पष्टीकरण: बालभारती विद्यार्थ्यांसाठी ‘किशोर’ हे मासिक प्रकाशित करते. ‘जीवन शिक्षण’ व ‘शिक्षण संक्रमण’ ही शिक्षकांसाठीची मासिके आहेत.

148.स्वातंत्र्य संग्रामातील ‘काकोरी कट’ खालील पर्यायांपैकी कोणत्या घटनेशी संबंधित आहे ?

(1) चितगाव शस्त्रागारावरील हल्ला
(2) रेल्वेतून नेल्या जाणाऱ्या सरकारी खजिन्याची लूट
(3) हावडा - सिबपूर प्रकरण
(4) सेंट्रल असेंब्ली बॉम्ब केस

स्पष्टीकरण: 1925 मध्ये काकोरीजवळ क्रांतिकारकांनी रेल्वेतून नेला जाणारा सरकारी खजिना लुटला.

149.संयुक्त महाराष्ट्र आंदोलनात ‘मावळा’ या टोपणनावाने वर्तमानपत्रात व्यंगचित्रे कोणी काढली ?

(1) आर. के. लक्ष्मण
(2) सुधीर तैलंग
(3) प्रबोधनकार केशव ठाकरे
(4) बाळासाहेब ठाकरे

स्पष्टीकरण: बाळासाहेब ठाकरे यांनी ‘मावळा’ या टोपणनावाने संयुक्त महाराष्ट्र आंदोलनासाठी व्यंगचित्रे काढली.

150.राज्यसभा हे …………… सभागृह नाही.

(1) वरिष्ठ
(2) द्वितीय
(3) कनिष्ठ
(4) कायमस्वरूपी

स्पष्टीकरण: राज्यसभा हे संसदेचे वरिष्ठ, द्वितीय व कायमस्वरूपी सभागृह आहे. कनिष्ठ सभागृह म्हणजे लोकसभा.

MAHA TET 2025 — Paper I (Std I to V)

प्रश्न कोणत्या भाषेत पाहायचे? · Show questions in

Maharashtra Teacher Eligibility Test — 2025
Paper I (Std I to V)

विभाग 1 — मराठी

Section 2 — English

विभाग 3 — बालमानसशास्त्र व अध्यापनशास्त्र Child Development and Pedagogy

विभाग 4 — गणित Mathematics

विभाग 5 — परिसर अभ्यास Environmental Studies

Answer Key · उत्तरसूची