५. व्यायामाचे महत्त्व

व्यायाम हा आपला आरोग्यदायी मित्र आहे. व्यायामामुळे शरीरातील आळस दूर पळून जातो. नियमित व्यायाम केल्यामुळे अन्नाचे पचन व्यवस्थित होते आणि शरीर निरोगी राहते. स्नायू बळकट होतात आणि शरीरात उत्साह व तरतरी संचारते.

व्यायामामुळे रक्ताभिसरण उत्तम होऊन माणसाची विचारशक्ती व आजारांना विरोध करणारी प्रतिकारशक्ती वाढते, ज्यामुळे माणसाला दीर्घायुष्य लाभते. अंगात स्वावलंबनाची सवय आणि कोणतेही काम करण्यासाठी स्फूर्ती निर्माण होते. थोडक्यात सांगायचे तर, सुदृढ आणि आनंदी जीवनासाठी व्यायाम अत्यंत आवश्यक आहे.

व्यायाम केल्यामुळे शरीरातील जडत्व आणि आळस पूर्णपणे नाहीसा होतो. शरीरात एक नवीन ऊर्जा आणि उत्साह निर्माण होतो. हा उत्साह आपल्याला कोणतेही काम करण्यासाठी प्रोत्साहन देतो.

अंगात तरतरी आल्यामुळे आपण आपले काम जलद, एकाग्रतेने आणि आनंदाने करू शकतो. म्हणूनच राष्ट्रसंत तुकडोजी महाराज प्रस्तुत पंक्तीत म्हणतात की, व्यायामामुळे कोणतेही कार्य करण्यासाठी अंगात स्फूर्ती (उत्साह) निर्माण होते.

'आरोग्यम् धनसंपदा' म्हणजे उत्तम आरोग्य हीच माणसाची खरी संपत्ती आहे. माणसाकडे कितीही पैसा, गाडी, बंगला असला, पण जर त्याचे आरोग्य चांगले नसेल, तर त्याला या भौतिक सुखांचा आनंद घेता येत नाही. आजारी माणसाला पैशाने सुख विकत घेता येत नाही.

याउलट, एखादा गरीब माणूस जर निरोगी आणि सुदृढ असेल, तर तो कष्टाने पैसे कमवू शकतो आणि सुखी जीवन जगू शकतो. आरोग्य चांगले असेल तर मनही प्रसन्न राहते व माणूस उत्साहाने काम करू शकतो. म्हणूनच, शरीराची काळजी घेणे, नियमित व्यायाम करणे आणि निरोगी राहणे हीच आयुष्यातील सर्वात मोठी कमाई किंवा संपत्ती आहे.