इयत्ता ५ वी · मराठी

२४. ऐका. पाहा. करा.

हत्तीचा मुखवटा तयार करण्याची कृती व उपक्रम — महाराष्ट्र राज्य पाठ्यपुस्तक मंडळ (बालभारती).

Advertisement

माहिती : या पाठात हत्तीचा मुखवटा कसा तयार करायचा याची कृती दिली आहे. पाठ्यपुस्तकात या पाठावर पारंपरिक प्रश्नोत्तरे दिलेली नाहीत, परंतु काही उपक्रम दिलेले आहेत ज्यांची उत्तरे खालीलप्रमाणे आहेत.

★हत्तीचा मुखवटा तयार करण्यासाठी लागणारे साहित्य

चेहऱ्याच्या आकाराची कागदाची साधी बशी (पेपरडिश), थोडा लहान आकार असलेली दुसरी एक कागदी बशी, रंगीत कागद, साधा जाड कागद, रंग, ब्रश, पेन्सिल, ट्रेसपेपर, गोंद, जाड दोरा, सुई, इलॅस्टिक आणि स्टेपलर.

★उपक्रम १ : मुखवटा तयार करण्यासाठी काय काय केले ते क्रमाने वर्गात सांगा.

मी हत्तीचा मुखवटा असा तयार केला :

१. प्रथम मी माझ्या चेहऱ्याच्या आकाराची एक साधी कागदी बशी (पेपरडिश) घेतली आणि तिच्या मागच्या भागावर पेन्सिलीने हत्तीचा चेहरा काढला.
२. त्यानंतर दुसऱ्या एका लहान कागदी बशीतून हत्तीच्या कानांचे दोन सारखे आकार कात्रीने कापून घेतले.
३. ते दोन्ही कान स्टेपलरच्या मदतीने मुख्य मुखवट्याला योग्य जागी जोडले.
४. एका जाड कागदाला त्रिकोणी आकारात कापून घेतले आणि त्याला उलट-सुलट घड्या घालून हत्तीची सोंड तयार केली.
५. ती सोंड मुखवट्यावर हत्तीच्या तोंडाच्या जागी गोंदाने चिकटवली.
६. हत्तीचे डोळे माझ्या डोळ्यांवर येतील अशा प्रकारे कात्रीने बशीवर डोळ्यांचे आकार कापून घेतले.
७. तयार झालेला मुखवटा राखाडी (ग्रे) रंगाने छान रंगवला.
८. शेवटी कान ज्या ठिकाणी जोडले आहेत, तिथे छिद्रे पाडून इलॅस्टिक बांधले, जेणेकरून तो चेहऱ्यावर व्यवस्थित बसेल. अशा प्रकारे माझा हत्तीचा मुखवटा तयार झाला!

Advertisement

★उपक्रम २ : कागदाच्या बशीपासून विविध वस्तू तयार करा.

कागदी बशीपासून (पेपरडिश) बनवता येणाऱ्या काही वस्तू :
१. विविध प्राण्यांचे मुखवटे (उदा. वाघ, सिंह, ससा, मांजर).
२. भिंतीवर लावण्यासाठी सुंदर वॉल हँगिंग (Wall hanging).
३. कागदी बशीचे घड्याळ (ज्यामध्ये मधोमध काटे लावून मुलांना वेळ पाहायला शिकवता येते).
४. कागदी बशी अर्धी कापून त्यापासून डुलणारी बोट (Rocking boat).
५. बशीला रंगवून व कापून बनवलेले रंगीबेरंगी फुलपाखरू.